Pinksteractie 2026: Geloven in de ander, ieder mens telt mee

Een stage in Ethiopië veranderde het leven van pater Jan Joris Rietveld. “Als student plantenteelt en irrigatie ging ik veldwerk doen bij Lazarist en missionaris Ger Reintjes. Die werkte met ziel en zaligheid voor de lokale bevolking,” vertelt Jan Joris. “Ik dacht: dat wil ik ook. Ik ga de werken van barmhartigheid doen.” En dat doet de missionaris inmiddels al 40 jaar in de droge streek Cariri in het noordoosten van Brazilië.

Jan Joris kon uiteraard niet zomaar aan de slag als missionaris. Na zijn opleiding aan de Universiteit van Wageningen ging hij theologie studeren. Hij vertrok na zijn wijding in 1986 naar Brazilië. Daar ging hij als missionaris aan de slag in de droge en ook arme provincie Paraiba. Hij verleent er geestelijke én praktische bijstand aan de arme, gediscrimineerde lokale bevolking. Als pastoor is hij er nadrukkelijk voor alle mensen die hem nodig hebben. Pater Jan Joris is ook docent aan het grootseminarie in Campina Grande, waar hij vooral het sociale gezicht van de kerk wil meegeven aan zijn studenten.

Mensen bijstaan
 “Mijn taak gaat veel verder dan zielzorg,” stelt pater Jan Joris. “Dat is ook wat mij trof tijdens de stage bij missionaris Ger Reijntjes in Ethiopië. Hij was boer, dokter, bouwer, ontwikkelingswerker, onderwijzer én pastoor. Door hem besefte ik dat het altijd om de hele mens gaat en niet alleen om zijn ziel. Voor mij is  pastoraat altijd sociaal. Het is mijn opdracht om de hele mens bij te staan als die zijn leven, cultuur en geloof vormgeeft. Dit kan alleen als je je verdiept in de context waarin iemand leeft. En die begrijp je pas goed als je je verdiept in de geschiedenis van de mensen en de streek. Ik bewonder de kracht van de mensen die in een moeilijk klimaat en in slechte omstandigheden moeten overleven. Ik wil hen ondersteunen om die omstandigheden te verbeteren.” Het was de drijfveer om naast zijn werk als pastoor ook veel maatschappelijke initiatieven te ontwikkelen. Zo stond pater Jan Joris aan de wieg van onder meer een harmonie en verschillende sportclubs en ontwikkelde hij een systeem voor studiebeurzen.

Levenswerk
Pater Jan Joris heeft zijn levensvervulling gevonden in Brazilië. Wat hem vooral gelukkig maakt, is dat hij samen met anderen nieuwe gemeenschappen heeft kunnen opbouwen. Om dat succesvol te doen, moet je goed luisteren naar wat mensen nodig hebben en samen met hen werken aan een oplossing die voor hen werkt. “Elk jaar maken we binnen het bisdom een sociaal plan. Samen met de parochies en kapellen kiezen we welke projecten we oppakken. En elke maand bespreken we de voortgang. Zo kunnen we daadwerkelijk verschil maken in het harde bestaan van de mensen.”

Gemeenschapshuis
Bijzonder trots is de missionaris op de belangrijke rol die kapellen in de arme wijken spelen. “We bouwen ze vaak op plekken waar geen enkele voorziening is. Dat klinkt wat vreemd, maar het is een basis om de gemeenschap te versterken. De kapellen zijn een plek waar de bijbel gelezen wordt, maar ook waar kinderen les krijgen, waar zorg voor moeder en kind is en waar gesproken wordt over bijvoorbeeld de strijd tegen drugs. Daarmee ontwikkelt de kapel zich tot een gemeenschapshuis waar iedereen welkom is. Een plek waar uit Gods naam gezorgd wordt voor mensen in nood.” Daarmee geeft pater Jan Joris, met hulp van velen anderen uit de kerk, praktisch invulling aan de werken van barmhartigheid die hij zo graag wil doen.

Week Nederlandse Missionaris (WNM) ondersteunt de inzet van missionarissen en missionair werkers zoals pater Jan Joris Rietveld. Helpt u ons weer mee met een donatie tijdens de Pinksteractie van 16 mei tot en met 25 mei 2026? U kunt meedoen via de collecte op zondag 24 mei.